Projecttitel: SHAPE – Soil Health Check and Practices

Website: shape-soil.eu

Bodems wereldwijd worden om diverse redenen ernstig bedreigd. Dit geldt ook voor onze Duits-Nederlandse grensregio, waar landbouw en tuinbouw tot de belangrijkste economische sectoren behoren en de waardevolle bodem essentieel is voor een succesvolle landbouw. ​​Desondanks lijden ook onze bodems eronder en wordt geschat dat zo’n 60% tot 70% van de bodems in de hele EU ongezond is. Bovendien gaat er jaarlijks ongeveer een miljard ton bodem verloren door erosie en verdwijnt de resterende vruchtbare bovengrond. De EU schat de kosten van bodemerosie op meer dan € 50 miljard per jaar.

Deze bodemerosie heeft vanzelfsprekend gevolgen voor de landbouw, die al voor de enorme uitdaging staat om de bevolking te voorzien van kwalitatief hoogwaardig en betaalbaar voedsel en tegelijkertijd economisch levensvatbaar te blijven, en die bovendien te kampen heeft met de effecten van klimaatverandering en gestaag stijgende productiekosten. Gezonde en goed functionerende bodems kunnen een sleutelrol spelen bij een succesvolle aanpassing aan de gevolgen van klimaatverandering en bijdragen aan het vertragen ervan door grote hoeveelheden CO2 op te slaan. Het waarborgen van de bodemkwaliteit en het behouden en bevorderen van de bodemgezondheid vereist aanpassing van de huidige landbouwmethoden, wat uitgebreide kennis, innovatieve analysemethoden en teeltadviezen vereist.

Dit is precies waar het project “SHAPE – Soil Health Check and Practices” om de hoek komt kijken: het consortium van negen MKB-bedrijven uit Duitsland en Nederland ontwikkelt samen met de Rijn-Waal Hogeschool samen met applicatiepartners innovatieve meet- en analysesystemen. Deze systemen zijn geïntegreerd in een nieuw monitoringsysteem waarmee boeren op elk moment de huidige gezondheid van hun velden kunnen beoordelen. Met behulp van machine learning, kunstmatige intelligentie en complexe simulaties worden de gegevens gedocumenteerd en geëvalueerd in een geïntegreerd bodembeheersysteem. Aanbevelingen voor de bodemgezondheid worden gegenereerd en uitgevoerd via een geïntegreerd Decision Support System (DSS). Door de aanbevolen maatregelen te implementeren, worden natuurlijke hulpbronnen behouden en milieuvervuiling voorkomen. De ontwikkelde producten en systemen helpen het verbruik van natuurlijke hulpbronnen te verminderen en bodemdegradatie en vervuiling van de watercyclus te voorkomen.

Dit beschermt de bodem en het milieu in het programmagebied. Door de CO₂-vastlegging in de bodem te verhogen en de impact ervan te registreren, kan de overgang naar koolstofnegatieve landbouw worden ondersteund en kan deze dienst in de toekomst mogelijk worden gemonetiseerd. Initiële initiatieven, zoals die van Rabobank en Bayer, ontwikkelen al experimentele concepten om boeren om te vormen tot klimaatvriendelijke boeren. Bovendien zal de verspreiding van de binnen het project ontwikkelde bodemkennis de impact ervan in de regio maximaliseren.

Dit project wordt financieel ondersteund door de Europese Unie en de Interreg-partners in het kader van het Interreg Duitsland-Nederland-programma.